Een P of een J, flatwounds of roundwounds, vier snaren of meer snaren: het leven van een bassist zit vol met uitersten. Of vol met keuzes, wat je wilt. Wat speakers betreft is er sinds jaar en dag de keuze tussen tien en vijftien inch - al zweren sommigen juist bij twaalf. Elke soort heeft zijn eigen geluid. Wij zijn daarom des te nieuwsgieriger naar de Phil Jones Suitcase, een bascombo met vier kleine 5-inch-luidsprekers.
Phil Jones is een Amerikaanse hifi- en studiotechnicus met een enorme staat van dienst. Als bassist heeft hij versterkers en luidsprekersystemen ontwikkeld, met in zijn achterhoofd de wens om de krachtigste en puurst mogelijke bassound te bereiken. Naast versterkertops en aparte voor- en eindversterkers levert hij enkele reeksen baskasten. Die zijn uitgerust met héél veel 5-inch-speakertjes met een aluminium conus. Denk aan kasten met 8, 16 of zelfs 24 drivers die opgesteld in rotten van vier ogenblikkelijk je aandacht trekken. Aan aparte woofers en tweeters doet Jones niet. Zijn woofers hebben een bereik van 25 Hz tot 15 KHz, dat is meer dan genoeg voor de diepste bassen en de hoogste boventonen.
Trap in de rug
Het concept van deze volstrekt aparte kasten werkt prima, zo blijkt tijdens ons bezoekje aan de zaak van Phil Jones-importeur Richard’s Basstuff in Almelo (Ov.). Eigenaar Richard liet ons trots een paar van die grote kasten horen. We aaiden eens over een bassnaar en kregen meteen een gemeen harde trap in de rug. Door hun afmetingen zijn de bewegende delen in de vele kleine speakertjes veel wendbaarder dan bij één heel grote speaker en dat geeft een ‘snel’ en precies geluid. Richard gaf ons voor een uitgebreide test in De Bassist een model mee dat voor gewone stervelingen iets bereikbaarder is: de Suitcase. Deze bascombo heeft vier 5-inch-luidsprekers, een versterker van 200 W in 8 ohm (300 W in 4 ohm, als je er een 4x5-inch-kastje bijzet) en twee identieke kanalen met elk een grafische EQ.
Constructie
Het geheel is met 26 kilo nog goed te tillen en dankzij de handgrepen bovenop aan de voorkant ook nog prima hanteerbaar. De Suitcase is chic uitgevoerd in zwart kunstleer met glimmende stoothoeken en een mooi verchroomd ‘PJB’-logo voorop. Dankzij de twee ‘rails’ op de achterkant kantel je hem zo op de rug en schuif je hem je in de bandbus. Hij staat op vier stevige rubberen poten en het versterkerdeel is netjes verzonken in de bovenkant. Helemaal ‘roadproof’ dus, maar tegelijkertijd heel stijlvol. Als je tenminste netjes de bijgeleverde hoes gebruikt; dan zal je Suitcase nooit misstaan tussen de vleugelpiano en de cocktailbar.
Elektronica
Twee kanalen heeft de voorversterker. Dat is niet alleen handig voor basleraren, je kunt er natuurlijk ook zelf twee instrumenten aan hangen. Bijvoorbeeld een actieve en een passieve basgitaar, of een fretless, akoestische basgitaar of contrabas op het andere kanaal. Voor beide kanalen stel je het geluid perfect af en de rest van de avond speel je zonder zorgen. Een mute-knop op elk kanaal zou juist daarom een heel zinvolle toevoeging zijn, maar de Suitcase heeft die niet. Elk versterkerkanaal heeft een ingang met een actief-passiefschakelaar, een gain en een vijfbands grafische EQ met een bereik van +/- 18 dB, wat fors te noemen is.
Naast de twee kanalen zit nog een limiter, uitgerust met een niveauregelaar en een tuimelschakelaar plus statuslampje om hem aan en uit te zetten. Als het echt hard moet, kan zo’n limiter je goede diensten bewijzen. Dan kapt hij de dynamische pieken van je spel af zodat de versterker met volle kracht je gemiddelde aanslagniveau kan versterken. Bijna helemaal rechts, naast de mastervolumeknop, zit tot slot een koptelefoonuitgang. Steek daar een koptelefoon in en de combo schakelt de speakers automatisch uit. De prachtige draaiknoppen verdienen aparte vermelding: ze zijn uitgevoerd in koel metaal, voelen lekker zwaar aan en draaien soepel. Aan de achterkant van de combo vind je alle nodige aansluitingen, van een XLR-DI en een effectenlus tot een uitgang voor een stemapparaat, een extra speaker en zelfs voor een aanvullende eindtrap.
Praktijk
De voorversterker is met alle bassen die we proberen glashelder en heel eerlijk, maar klinkt wel prettig en warm. We merken dat de actieve stand alleen geschikt is voor bassen met enorm veel signaal. Bij een passieve bas hoor je dat de actieve stand het signaal zodanig afknijpt dat het hoorbaar doffer wordt. Met de vijfbands grafische equalizer kun je eigenlijk weinig fout doen en dat is best bijzonder. Wil het opentrekken van een basschuif nogal eens onbruikbaar gedreun of oversturend geknetter veroorzaken, dat is hier helemaal niet aan de orde. Daardoor zijn we in staat om met de Suitcase een heel arsenaal aan basgeluiden te produceren. Vooral de schuiven van het middengebied zijn heel lekker afgestemd: snel en doelgericht maken we er een ronkende rockbas, een fijne mid-scoop voor het slappen of zo’n lekker middige jaren-80 popsound mee. Maar na afloop klinkt dan de neutrale stand altijd weer het beste, wat veel zegt over de elektronische kwaliteit van deze voorversterker.
Hoe klinkt hij?
Al op beschaafde volumes klinkt de Suitcase lekker vol en rond. Door de aluminium speakers krijg je, als je er gevoelig voor bent, wel heel lichtjes het idee dat je met een compressor speelt. Maar dan gelukkig wel met een ontzettend goeie. Of de Suitcase nu gewoon een perfecte combo is of dat het door de kleine speakertjes komt, ik weet het echt niet. Feit is dat de versterker heel direct en fel reageert op verschillen in aanslag. Hij geeft je meteen een impuls om nog wat ritmischer te werk te gaan dan anders en dat is een goede zaak. Goede muziekapparatuur is immers waardevol als hij je inspireert om te spelen en helpt om een betere muzikant te zijn of te worden.
Conclusie
Over het hele frequentiegebied geven de ieniemienie-speakertjes van de Phil Jones Suitcase een gebalanceerd geluid. Het laag is prima, al is het bij de laagste noten op de lage B-snaar wel hoorbaar iets minder diep. Maar daarvoor komt een extra 4x5-inch-kastje ongetwijfeld van pas. De grom van een contrabas, het melodische zingen van een fretless en de snappy slapsound van een paar actieve en passieve bassen komen allemaal in volle glorie tevoorschijn via de eindtrap en speakers in de Phil Jones Suitcase. Deze combo kan lekker hard en snijdt als het moet dwars door de bandmix heen, maar kan zich er ook heerlijk in vermengen. Kortom: dit is een uitstekende basversterker die de goede kanten van je spel en je instrumenten extra naar voren laat komen. In zijn prijsklasse is er veel concurrentie van allerlei andere high-endmerken, maar ik durf rustig te zeggen dat de Phil Jones Suitcase het in zich heeft om een hoop bassisten die in dit marktsegment een combo zoeken voor zich te winnen.
Kleine speakers, grote speakers
Wil je weten wat er achter de keuze van Phil Jones voor die kleine luidsprekertjes zit, dan vind je daarover op zijn website een informatieblad. En voor je het weet zit je een verhaal te lezen over piranha’s: kleine, snelle en wendbare visjes met scherpe tanden waarmee ze heel hard kunnen bijten. Meestal voeren ze hun bloeddorstige missies met een hele troep tegelijk uit. Heel anders dan een Neanderthaler, zegt Jones. Dat is een log, dom, bruut en primitief geval. Komt langzaam in beweging, beweegt lomp en zwaar, en is eenmaal in beweging moeilijk weer te stoppen.
Voor een harde bastoon moet er veel lucht in beweging worden gebracht. Daarom zijn vanouds grote luidsprekers het beste toegerust voor basweergave. Maar grote luidsprekers zijn ook een beetje als de Neanderthalers uit het stukje hierboven. Het geluid van grote speakers is daardoor vaak wolliger en heeft minder definitie dan je zou wensen. Een kleinere luidspreker is wendbaar als een piranha. Hij kan ook wel bas weergeven, maar lang niet zo hard. De oplossing van Phil Jones is: doe als de piranha’s! Eén zo’n visje kan je vinger afbijten, maar met zijn tweeëndertigen tegelijk kunnen ze een heel beest aan stukken scheuren. Kortom, met vereende krachten slaagt elke aanval. Dat is in het kort Phil Jones’ filosofie van de perfecte baskast. De voordelen van basweergave met kleine speakers zijn volgens Phil Jones: een gevoel dat je instrument je meer respons geeft, dat de ritmische bedoeling van je spel veel beter en directer overkomt en dat je geluid altijd helder blijft.
Phil Jones Bass Suitcase
Vermogen: 200 W in 8 ohm; 300 W in 4 ohm (met extra luidsprekerkast)
Behuizingstype: Basreflex
Ingangen: Eén voor elk van de twee kanalen
Toonregeling: Per kanaal een vijfbands grafische EQ (50, 160, 630 Hz; 2,5 en 12 kHz, met +/- 18 dB bereik
Uitgangen: Luidspreker (Speakon); stemapparaat, effectenlus, DI (XLR), preamp out
Extra’s: Hoes
Gewicht: 26 kg
www.philjonespuresound.com / www.richards-basstuff.nl
