Het Duitse Sandberg produceert al sinds 1986 kwaliteitsinstrumenten. Het is echter pas sinds de laatste jaren dat deze bassen bij het grote publiek lijken aan te slaan. Met de name de California-serie begint aardig aan populariteit te winnen. Voor deze test proberen we een JM4 in fraaie blackburst finish uit.

Sandberg is een klein bedrijf van zo’n tien werknemers. Iedere werknemer neemt een ander aspect van de instrumentproductie voor zijn rekening. De Sandbergs zijn dus grotendeels handgebouwde bassen. Er zijn zes series op de markt: Basic, Bullet, Panther, Custom, Terrabass en de California-serie. Iedere serie heeft weer verschillende modellen, waarvan de California de meest uitgebreide is. De serie bestaat uit Jazz- en Precisionmodellen, waarbij de andere series eigen Sandberg-ontwerpen zijn.

Eerste indruk
De bas wordt aangeleverd in een mooie gigbag inclusief alle gereedschap om de bas te verstellen en een praktische handleiding. Hiermee scoort de Sandberg meteen al pluspunten. Deze goede eerste indruk wordt alleen maar versterkt als de bas eenmaal uit zijn jasje is. Bij de eerste aanraking krijg je al meteen het gevoel dat je met een serieus instrument te maken hebt.

Constructie
Alle onderdelen worden door Sandberg zelf vervaardigd, alleen de elementen komen van het eveneens Duitse bedrijf Delano. Wat meteen opvalt is dat deze bas erg mooi is afgewerkt.

De blackburst finish ziet er zeer appetijtelijk uit. Het is een soort matzwarte finish waar je het hout goed doorheen ziet. Het logo van Sandberg (vier puntjes in een vierkant) komt verschillende malen terug in het ontwerp; op de kop, links langs hals, en heel subtiel op de brug. De bas ziet er uit als een standaard Fender Jazzbas, dus origineel is het ontwerp niet te noemen, maar dat is natuurlijk ook niet de bedoeling. De stemknoppen zijn ook geheel in Fender-stijl. Het meest opvallende aan het ontwerp is de brug. De standaard veertjes ontbreken; dat scheelt weer een hoop ergernis aan rammeltjes zoals bij Fender-bruggen het geval is. Deze brug heeft vijf kleine inbusjes. Met de voorste twee kun je de actie verstellen, zoals op bijna iedere bas. Er zit echter nog een derde inbus op waarmee je de zadels waar de snaren overheen lopen wat kan kantelen, dit is vrij apart. Om de actie te kunnen verstellen moet je eerst een andere inbus, die fungeert als een soort slot, losdraaien. Voor het verstellen van de intonatie moet je die zelfde inbus ook losdraaien, je kan dan het zadel gewoon naar voren duwen. De snaarafstanden kunnen ook naar wens worden aangepast op de brug; erg handig. Je kan merken dat er goed over is nagedacht. De brug is verder zeer solide. De hals is bevestigd met maar liefst zes schroeven en zit dus zeer stevig vast. Hij sluit ook naadloos aan op de body. Op de toets staan geen positiemarkeringen, zodat je bent aangewezen op de puntjes die op de zijkant van de hals staan. Dit is echter geen probleem en je bent er zo aan gewend. Qua constructie klopt gewoon alles aan deze bas.

Bespeelbaarheid
Zo recht uit de tas speelt de bas zo soepel als boter. De actie is lekker laag zonder al te overdreven rammels. De snaarspanning is ook vrij laag; zo kan ik zonder al te veel moeite de G-snaar een hele toon opduwen. Dit kan ook met het soort snaren te maken te hebben. Door de lage actie zijn op deze bas moeiteloos alle soorten speelstijlen mogelijk, van tappen tot slappen en wat al niet meer. Als Jazzbas-speler voel ik me meteen thuis op deze bas. In eerste instantie lijkt de hals iets dikker dan bij een standaard Fender Jazz, maar na meting blijkt dat wel mee te vallen.

Elektronica en klank
De JM is uitgerust met twee Delano-elementen. Een Jazzbas-stijl enkelspoels en een Musicman-achtige humbucker, vandaar de naam JM. Deze humbucker is door middel van een kleine switch ook nog enkelspoels te schakelen. De bas kan zowel actief als passief worden gebruikt, als je de volumeknop omhoog trekt speel je in passieve modus. Gelukkig is de trebleknop ook te gebruiken in de passieve stand, op veel bassen vervalt deze optie als je van actief naar passief schakelt. Naast een treble zit er ook nog een basknop op, die natuurlijk alleen werkt in de actieve stand. Beide knoppen werken in deze stand cut en boost. De elementen kunnen geschakeld worden door middel van één simpele draaiknop, dus geen twee aparte knoppen zoals op een Fender Jazzbas. Jammer is dat je om het brugelement solo te horen je de knop naar je toe moet draaien, linksom dus. Voor mijn gevoel zou dat andersom moeten en gaat dat tegen de logica in omdat het brugelement meer naar rechts zit. Wat je ook even in de gaten moet houden is dat als je van passief naar actief schakelt je de trebleknop weer in het midden moet zetten, anders pep je het hoog te veel op. In actieve stand komt er sowieso een beetje een hoog en moderner randje aan de hele klank. Persoonlijk hou ik meer van de iets warmere passieve klank, maar in sommige situaties kan dat modernere randje juist wel mooi zijn. Bijvoorbeeld om een slap-partijtje net even iets extra te geven.

De bas heeft een lekkere Jaco-knor op het brugelement en een mooie slapklank met beide elementen open, precies zoals je van een goede Jazzbas zou mogen verwachten. In vergelijking met mijn Lakland Darryl Jones-bas klinkt de Sandberg net iets minder vintage. De Lakland zit in dat opzicht iets dichter bij de klank van een oude Fender Jazzbas, de Sandberg klinkt weer iets moderner. Het is natuurlijk net wat je zelf mooi vindt. Als je de humbucker naar enkelspoels schakelt vind ik het geluid wat dun, en ook het volume van het brugelement wordt dan een stuk minder. Hierdoor is voor mij de schakeloptie overbodig en heb ik het brugelement altijd op de humbucker-stand staan. Het klinkt gewoon vetter en voller en de elementen zijn beter in balans. Ik vraag me dan wel af hoe dat zal zijn op een California JJ-model, misschien zijn bij deze bas de elementen meer in evenwicht omdat je twee ‘echte’ enkelspoels hebt en geen humbucker-/enkelspoelsschakeling.

Opties
Naast de JM en de eerder genoemde JJ-bas, is de California ook nog in allerlei andere elementconfiguraties te verkrijgen. Zo kun je ook kiezen voor de optie van twee Musicman-elementen, de MM-bas, of een Precision met nog een extra Jazz-element (PJ) of extra humbucker (PM). Genoeg te kiezen dus. Buiten deze verschillende modellen kunnen je ook kiezen voor een ‘relic’-optie, zodat je bas er uit ziet alsof je er dertig jaar lang iedere week mee in een rokerige kroeg hebt staan spelen. Bij Sandberg heet dat dan ‘aged finish’. Je moet er van houden, zullen we maar zeggen. Ik houd er dus niet van, maar ik moet toegeven dat het bij Sandberg wel heel kunstig wordt gedaan. De ultieme versie van de gerelicte versie is de zogenaamde ‘hardcore aged masterpiece’. Naast het afgeragde uiterlijk is de bas ook blootgesteld aan allerlei trillingen om ook echt een vintage en doorleefde klank te krijgen. Volgens de statistieken kun je het verschil echt horen. Zelf sta ik hier nogal sceptisch tegenover, maar ik heb het niet kunnen vergelijken.

Conclusie
Deze JM is gewoon een echt goed klinkende en zeer mooi afgewerkte Jazzbas. Buiten dat de enkelspoels-/humbuckerschakeling voor mij een beetje overbodig is valt er niet veel negatiefs over deze bas te melden. De klank is net iets moderner dan een standaard Fender Jazzbas maar ook veelzijdiger vanwege de actieve toonregeling en de actief-/passiefschakeling.
Vanwege de prijs (zo rond de 1300 euro) zit Sandberg ook meteen in het vaarwater van Fender- en Lakland-Jazzbassen. Voor deze bassen doet de Sandberg California-serie dan ook niet onder. Des te meer reden voor de concurrentie om niet achterover te gaan leunen.