De allereerste elektrische contrabas verscheen nog eerder dan de eerste basgitaar. In tegenstelling tot zijn gefrette broeder is dit instrument nooit echt ingeburgerd. De contrabas is een klassiek instrument met een elegante vorm, en veel contrabassisten kijken wel uit om te worden gesignaleerd met een besnaarde bezemsteel. Om maar te zwijgen van hun bandleiders, voor wie het uiterlijk van het orkestje soms net zo zwaar telt als de klank. Landscape combineert nu de voordelen van een elektrische contrabas met het uiterlijk van een akoestische.
Al is de Koreaanse firma Landscape niet de eerste die komt met een elektro-akoestisch minicontrabasje, het is wel een van de eerste betaalbare varianten. Tot voor kort sloeg een elektrische contrabas van Clevinger, NS Design of Zeta een peilloos gat in de portemonnee. Van de solidbody varianten zijn de laatste jaren al goedkopere versies verschenen. Zo is er sinds begin 2007 de WAV 4 Bass van NS Design. Deze wordt gemaakt in China en kost nog geen 1000 euro. Verschillende B-merken en ‘huismerken’ bieden elektrische contrabassen voor nog minder geld. Landscape is hierop geen uitzondering. Het Koreaanse merk levert een minimalistisch uitgevoerde, geheel massieve elektrische contrabas voor iets minder dan 900 euro. De Bassist kreeg de beschikking over het topmodel van Landscape, de Custom/Plus-AVC. Het instrument ziet er klassiek uit, met een heuse klankkast, f-gaten en een krul op de kop.
Ik speel de bas
Wie ooit met een contrabas in het openbaar heeft rondgelopen kent de opmerkingen allemaal. ‘Ik speel de bas!’; ‘Wat een grote gitaar!’; ‘Had je niet beter blokfluit kunnen gaan spelen?’ In zijn hoes zorgt deze Landscape voor opperste verwarring, want afgaand op het formaat kan niemand zeggen wat het voor ding is. Hij is te klein voor een contrabas, te smal voor een cello en te groot voor een basgitaar. Die rare vorm is een logisch gevolg van het consequente, slimme design. Wat essentieel is of er goed uitziet, mocht blijven; al het overbodige is weggesaneerd of ingekrompen. De Landscape-bas heeft een volledige driekwarts contrabasmensuur van 103 centimeter, maar het bovenblad meet op zijn breedste plek slechts 33 centimeter. Hierdoor lijkt de bas op een extreem in de lengte uitgerekte reuzenaltviool. Krul en staartstuk zijn loze ruimtevreters, moet men bij Landscape gedacht hebben. Daarom zijn ze beide fors ingekort. Twee schattige f-gaatjes zitten aan weerszijden van de kam, en het enige wat de klassieke vorm verder nog breekt is een cutaway voor de hogere posities. Het bovenblad is volgens traditie gemaakt van sparrenhout; zijkanten en achterblad zijn van esdoorn en het geheel is afgewerkt in een mooie satijnglans bruine sunburstlak.
‘Full-size’ speelgevoel
Heel bijzonder en on-contrabassig is de constructie van de esdoorn hals, die niet verlijmd is maar aan de kast vastzit met zes schroeven. De kam is voorzien van stelwieltjes en is ongeveer half zo hoog als een traditionele contrabaskam. Op de krul zitten vier losse, in soepelheid verstelbare klaverbladmechanieken van Gotoh. Omdat het normale basgitaarmechanieken zijn, zal een contrabassist wellicht geërgerd uitroepen dat de draairichting verkeerd om is. De poot is stevig, vrij van ratels en voorzien van inkepingen. Aan de achterkant is een metalen bus met schroefgat voorhanden om de bijgeleverde afstandsbeugel aan te schroeven. Deze geeft de Custom/Plus-AVC een speelgevoel als dat van een full-size akoestische contrabas.
Vlak onder de ebben toets is in een massief blok een magnetisch splitcoil-element gemonteerd, dat met zijn afgeronde behuizingen doet denken aan de pickup van een Fender Musicmaster-basgitaar. Dit element komt uit eigen huis, en het is mengbaar met een Fishman BP-100 contrabaspiëzo. Vier draaiknoppen in de flank aan de baskant regelen mastervolume, elementbalans, laag en mid/hoog. Aan de achterkant van de bas is een handig batterijvak gemonteerd plus de jackuitgang.
Traditioneel en soepel
Voelt, speelt en klinkt deze bas als een akoestische contrabas? Ik begin bij het begin, draai de poot naar buiten en zet de bas vervolgens rechtop. Met mijn 1 meter 80 moet ik de poot al op zijn allerhoogste stand zetten; een centimetertje of 20 extra staal zou fijn zijn voor mijn langere collega’s. De beugel laat zich soepel in de flank draaien en na montage ervan leunt de bas comfortabel in een goede speelpositie tegen de linkerheup. De hals voelt traditioneel aan, fors maar niet té, en door de nette afwerking is hij soepel bespeelbaar. De verstelbare kam staat bij levering laag afgesteld, voor een bliksemsnelle actie, maximaal speelcomfort en een zoemend geluid. Liefhebbers van traditionele klanken kunnen de kam eenvoudig omhoog draaien.
Ons eerste exemplaar vertoonde een kleine fout in de holling van de toets, waardoor de eerste posities een beetje aanliepen. Inspectie van andere bassen van dit type leerde dat dit een exemplarisch manco moet zijn. Bedenk daarbij: ondanks de volwassen prijs is dit instrument gewoon uit een fabriek in het Verre Oosten gerold. Wie een bas als deze helemaal tot de zijne wil maken, doet er goed aan een bezoekje aan de vioolbouwer in te calculeren. De bas is af fabriek uitgerust met goede, flexibel aanvoelende snaren van D’Addario, voor een contrabas van oosterse komaf beslist niet standaard.
Nachtelijk baswerk
Onversterkt klinkt deze Landscape erg zachtjes. Verwacht zonder versterker geen bruikbaar geluid zoals van een goede akoestische basgitaar. Wel is hij juist hierom heel goed te gebruiken om ’s nachts te studeren, want zijn onversterkte klank is erg mooi. Laag, mid en hoog zijn goed met elkaar in balans, elke toon spreekt snel aan en echte dode plekken zijn er niet. De elektronica geeft dit karakter van de bas mooi door, maar voegt wel duidelijk een elektrische toon toe. De geijkte manier om een akoestisch instrument te versterken is een piëzo-element dat op een of andere manier gemonteerd is in de kam. Het is dan ook een logische gedachte dat op deze bas de gemonteerde Fishman BP-100 het meest natuurgetrouwe contrabasgeluid zal geven. Maar dat doet ie niet. Het prettigst klinkt de Landscape-bas met de balansknop helemaal richting magneetelement gedraaid. Dan geeft hij een diep brommende contrabasklank met kamerbreed laag, een stevige punch en een gelijkmatig klankspectrum. Door er een klein beetje piëzo bij te draaien wint de sound nog enigszins aan detail. Maar datzelfde kan bereikt worden door iets meer hoog erbij te draaien. De toonregeling werkt perfect samen met het magnetische element. Met de basregelaar en de mid/hoogknop verwezenlijk je alle mogelijke geluiden, van een heldere, diepe klank vol boventonen tot een pulserende bas die je meer voelt dan hoort.
Piëzosysteem
Pas op bij het afregelen van het geluid van deze bas dat de piëzo niet de overhand krijgt, want eerlijk gezegd klinkt hij veel minder goed dan het magnetische element. De Fishman BP-100 was een jaar of vijftien geleden bij gebrek aan beter een populaire, betaalbare oplossing voor contrabasversterking. Er zijn echter allang betere, meer naturel klinkende piëzo’s voorhanden. Niet in de laatste plaats van Fishman zelf, overigens: het merk maakte de laatste jaren een opmerkelijke comeback op de contrabasmarkt met de zeer goed ontvangen Full Circle-pickup. Deze is ingebouwd in de stelwieltjes van de contrabaskam. Het lijkt me dus dat ook deze Landscape met een Full Circle uit te rusten moet zijn. Terug naar die BP-100. In zijn eentje klinkt dit element zeker op deze bas schril en kaal. Hij heeft weliswaar een hoop laag en hoog, maar het geluid is in vergelijking met het magnetische element nogal een teleurstelling. De eerste is een stuk warmer en mengt zich beter in een bandmix.
Conclusie
Wie een stijlvolle en goed klinkende elektro-akoestische contrabas zoekt, is bij Landscape aan het goede adres. Gezien de constructie als een strijkinstrument, de eersteklas houtsoorten en de mooie afwerking is de prijs beslist niet te hoog. Voor dat geld krijg je een prima bespeelbaar instrument. Met de juiste instellingen kan de Custom/Plus-AVC heel goed klinken. De prima magnetische pickup en de flexibele elektronica bieden veel klankmogelijkheden. Het extra gemonteerde piëzo-systeem biedt in mijn ogen weinig meerwaarde. Op het podium ziet het er bovendien erg goed uit: je krijgt een stuk minder stomme opmerkingen uit het publiek dan wanneer je zou optreden met een massieve elektrische contrabas.
Landscape Custom/Plus-AVC
Top: sparrenhout
Zijkanten: esdoorn
Achterblad: esdoorn
Hals: esdoorn, geschroefd
Toets: ebben
Mensuur: 103 cm
Mechanieken: Gotoh
Elementen: Landscape split-coil humbucker; Fishman BP-100 piëzo
Elektronica: actief, Landscape 2-bands
Kleur: Honey Violin Sunburst
www.quest-md.com
